Im więcej myślę o psychoterapii, tym więcej widzę w niej miejsca dla poezji. W świecie dosłowności, w świecie, w którym porozumiewamy się krótkim tekstem i obrazem, w którym, im bardziej jesteśmy dokładni, tym bardziej brak nam pewności, czy inni na pewno rozumieją, co mamy na myśli, poezja daje nam miejsce na oddech, na spojrzenie na uczucia, emocje i myśli bez lęku, na osobność bez strachu wykluczenia.
W młodości rozczytywałam się w poezji i interpretowałam ją w recytacjach i nawet z małymi sukcesami… Pamiętam, że w szkole średniej spędzałam godziny pracując nad interpretacją wiersza, zwłaszcza tzw. białego, studiując znaczenia ukryte w zależności od wyboru interpunkcji. Nagrywałam na taśmę magnetofonową różne interpretacje, przesłuchiwałam je i wybierałam te, które moim zdaniem najlepiej odpowiadały temu, jak rozumiem wiersz. Nie zastanawiałam się nad tym “co poeta miał na myśli”. Myślałam raczej co ja mam na myśli, mówiąc ten tekst, jakie uczucia się we mnie dzieją, jakie uczucia chcę, żeby odczuła moja widownia. A później zapomniałam o poezji na 30 lat…
A później poezja znowu mnie odnalazła, w osobie barda i aktora, który żyje poezją, muzyką i teatrem. I zaczęłam odbudowywać tę moją od dawna zaniedbaną znajomość z poezją i uczyć się na nowo, na starość – a to trudne! – jak pracować z uczuciami bez ochronnego pancerza intelektu.
Poezja to otwarcie się na przeżycie, a zatem na zranienie. Uczciwe spotkanie z poezją to wejście z strefę ranliwości, w strefę spotkania ze sobą i światem, jaki jest i zrozumienia, że jest się – światem.
* * *
Helena Bonham Carter recytuje wiersz Rumiego, islamskiego poety, uczonego, mistyka i teologa z XIII-wieku, urodzonego w Afganistanie a zmarłego w Turcji.
* * *
Rumi
Dom Gościnny
Bycie człowiekiem jest jak dom gościnny
Każdego ranka nowy gość.
Radość, depresja, podłość,
Czasem chwilowa świadomość przychodzi jako niespodziewany gość.
Powitaj i ugość ich wszystkich!
Nawet jeśli są tłumem smutków,
które gwałtownie oczyszczają Twój dom z mebli…
Mimo to, traktuj każdego gościa z szacunkiem.
Może to oczyszczenie stworzy przestrzeń dla nowego zachwytu.
Ciemne myśli, wstyd, złość,
Powitaj je z uśmiechem u drzwi,
i zaproś do środka.
Bądź wdzięczny każdemu kto przyjdzie,
ponieważ każdy z nich został wysłany jako przewodnik stamtąd”.